Kedilerin ergenlik çağı ( sexüel olgunluk ); genetik faktörlere hastalıklara, beslenmeye, ırk farklılığına, İklimsel farklılıklara v.b. bir çok faktöre bağlı olmakla beraber çoğunlukla 5-12 ay arasında değişir. Kedilerde çiftleştirme için en uygun yaşlar, 1,5-7 yaş arasıdır.

Herhengi bir sağlık problemi yoksa, ergenlik çağına ulaştıktan sonra erkek kediler her zaman çiftleşmeye hazırdır. Dişi kedilerin çiftleşme dönemleri mevsime (ışığa) bağlıdır. Bu dönem kışın günlerin kısa olduğu Ocak-Şubat aylarında başlayıp Haziran-Eylül aylarına kadar devam etmekle birlikte yoğun olarak Şubat-Nisan aylarında görülür. Genellikle Eylül-Aralık ayları arasında çiftleşme belirtisi göstermezler. Ancak suni ışık çiftleşme dönemini uzatabilir. Günde 12 saat ışık alan kedilerde yıl boyunca kızgınlık gözlenebilir.

Dişi kedilerin ostrüs (kızgınlık) dönemi ortalama 6-7 (2-20) gün sürer. Çiftleşmemiş kediler genellikle 1-3 hafta sonra tekrar kızgınlık belirtisi gösterir. Çiftleşmiş ve yumurtlamanın oluştuğu ancak gebe kalmayan dişi kedilerde genellikle yalancı gebelik oluşur ve yaklaşık 30-50 gün kadar devam eder. Bu süre içinde kızgınlık göstermezler. Yine eğer gebelik oluşmuşsa gebelik boyunca kızgınlık göstermezler.

Dişi kedilerin oetrus(Kızgınlık) dönemini nasıl anlaşılır?

Kedinizin kuyruğunun üst kısmına dokunduğunuzda hemen poposunu kaldırarak tepki verir ve çoğunlukla yumuşak sesler çıkarır . Kuyruğunu sallar, yana doğru çeker, haraketlilik ve oyunculuğu artar, dışarı çıkma isteği fazladır, sürekli yalanma ve temizlenme isteği vardır. Erkek kedi yaklaştığında sürtünme ve dönme hareketi yapar ve çiftleşmeye izin verirler.

Kedilerde gebelik süresi ortalama 58-62 gündür. Yavru sayısı genellikle 1-5 arasında değişir. Doğumun son günlerinde memeler artık iyice büyümüştür ve hafifce dokunduğunuzda uclarından sütün sızdığını görebilirsiniz. Kediler çoğunlukla kendi başlarına rahatlıkla doğum yapabilirler. Normal bir doğumda her yavrunun doğum aralığı 15-30 dakika kadardır. (Bazı doğumlarda bu sürenin 7-8 saate kadar uzadığı görülmüştür)

Hamilelik süresince annenin beslenmesi normal beslenme dönemine göre çok daha güçlü olmak zorundadır. Bunun için veteriner hekiminize danışarak bilgi alınız. Hekiminiz kedinizin durumuna ve yavru sayısına göre karar vererek onun için en uygun beslenme şeklini belirleyecektir.

Eğer anne doğumdan sonra yerinden kalkmakta zorlanıyor veya hiç kalkamıyorsa, halsizlik ve bitkinlik artarak devam ediyorsa hiç zaman yitirmeden veteriner hekiminizi arayın. Bu durum çok ciddi sonuçlar doğurabilir ve hatta anneyi dahi kaybedebilirsiniz.

Doğum bittikten sonrada anneden bir müddet daha akıntıların olması normaldir. Ancak bu süre çok uzarsa veteriner hekiminizle görüşmeyi ihmal etmeyin.

Hastalık sebebi nedir?

Kedilerde dış kulak yolu hastalıklarına köpeklere göre daha az rastlanır. Çünkü kedilerde kulak kepçesi küçüktür ve kulağın havalanmasını kolaylaştıracak şekilde diktir.

Dış kulak yolunu etkileyen bir çok faktör vardır. Ancak kedilerde görülen sebeblerin başında kulak uyuzu gelir.

Kulak uyuzu, bu hastalığı yapan etken otodectes cynotis adı verilen bir uyuz böceği türüdür. Genellikle yavru kedilerde sık görülen enfestasyonlara sebep olur. Bazı allerjik hayvanlar kulaklarını çok şiddetli kaşıyarak bu hastalığın yerleşmesi için uygun ortam hazırlayabilirler.

Yabancı cisimler, nadirde olsa kulağa kaçan ot veya kum gibi nedenlerde dış kulak yolunun rahatsızlığına neden olabilir.

Alerjiler, allerjik bünyeye sahip kedilerde dış kulak yolu hastalığına yakalanabilirler. Bu allerjinin kökeni gıda veya çiçek tozları gibi sebepler olabilir. Allerji sonucu kulak kepçesi ve çevresi hasas hale gelir. Bu hassasiyet kaşınmaya sebep olur. Kaşınma sonucuda tahriş oluşacağı için bakteriler ve diğer enfeksiyöz etkenler kulağa rahatça yerleşir ve hastalığı oluştururlar. Böylece bir kısır döngü başlamış olur. Burada tedavinin amacı sadece enfeksiyöz etkenlere değil aynı zamanda allerjinin sebebine karşı da olmalıdır

Hormonal bozukluklar, hormonal bozukluklar (çoğu zaman yetmezliği) deri ve kulak problemlerine sebep olabilmektedir. Tiroid hormonu, adrenal bezlerden salgılanan glikokortikoidler ve sex hormonları kulak hastalıkları üzerinde etkili olabilmektedir

Kulak üzerine gelen darbeler, bu hastalıkta aslında en büyük travma hayvanın kendi kendisini kaşımasıdır. Bu kaşınma ile kulak daha hassas hale gelir. Kaşıdıkça daha çok kaşınır ve tahribat ortaya çıkar. Dışarıdan ikincil darbelerle bu hastalığın oluşması daha nadirdir.

Mikroorganizmalar, kulakta enfeksiyona sebep olan bir çok bakteri ve mantar türü vardır. Normal sağlıklı kulağın Ph yapısı dolayısıyla mikrorganizmalar kulağa kolay kolay yerleşemez. Fakat, allerji, hormonal bozukluklar, kulağa su kaçması ve kaşınma gibi sebeplerle kulak hassas hale gelir ve mikrorganizmalar için uygun bir ortam oluşur.

Tümörler, Squamoz cell carcinoma ve melanom olarak adlandırılan tümörlere dış kulak yolunda rastlanabilmektedir.

İmmun hastalıklar, bütün kedi türlerinde olabilecek bireysel immun yetmezlikde kulak hastalıklarına yatkınlığı artırmaktadır.
Hastalık nasıl gelişir?

Hastalık kedilerde seyrek görülür ve genelde kulak uyuzuna bağlı olarak geliştiği için etken ortadan kaldırıldığında tedavi tamamlanmış olur.
Hastalığın belirtileri nelerdir?

Her zaman kulağı ile ilgilidir,
Kulağını ve başını kaşır, yere sürtmeye çalışır,
Kulakta akıntı olabilir,
Kötü bir koku vardır,
Kulak kepçesi ve kanalında kızarıklık aynı zamanda ödem görülebilir,
Başını çok sık sallar ve herhangi bir yöne eğik tutabilir.
Kulak çevresine dokunulduğunda ağrı hissi vardır,
Davranışlarda aşırı sinirlilik ve depresyon gibi bulgular da görülür.
Nasıl önlem alabiliriz?

Kedilerde otitis externa’nın oluşmasındaki en büyük sebeblerden olan kulak uyuzu dikkat edilmesi gereken en önemli konudur. Bu nedenle sık sık kulaklar kontrol edilmeli ve fazlaca kir oluştuğunda yada kulak kokusu arttığında hemen doktorla görüşülmelidir.

Ayrıca ekzemaya yatkın olan hastalarda kulaklara daha fazla dikkat edilmelidir.

Sorunun pek çok nedeni olabilir. Hayvanınız dişi ise ve erkekle çiftleşmek istemiyorsa, büyük ihtimalle hayvanınız uygun dönemde değildir. Bunun için kızgınlık dönemini beklemelisiniz. Kanama başladıktan sonraki 7-14. gün arası bunun için uygun dönemdir. Döneminde de erkeği kabul etmiyorsa hormonal dengeleri açısından Veteriner Hekiminizin hayvanınızı muayene etmesi ve gereken uygulamaları yapması şarttır. Eğer hayvanınız erkekse ve dişiyi kabul etmiyorsa, dişiyi değiştirmeyi deneyebilirsiniz. Hala bir gelişme göremiyorsanız, çifleşmeleri için bir veteriner kliniğine götürünüz ve veteriner hekiminizin erkeği ve dişiyimuayene etmesini isteyiniz. Bu doğrultuda eğer iki taraf da sağlıklı ise ancak kabul etme sorunu varsa erkekten alınan taze sperma dişiye verilebilir. Ancak Veteriner Hekiminiz bu uygulamayla doğru şekilde ve minimum riskle gebeliği sağlayabilir.

Hastalığın nedeni nedir?

Kedilerde oldukça nadir görülen bir hastalık olan discoid lupus erytromatosus burun üzerinde, eritem ve pigment kaybı ile karekterize bir hastalıktır. Hastalığın nedeni tam olarak belirlenmemiştir. Ancak güneş ışınlarının yaptığı hasarlar hastalığın oluşumunu kolaylaştırmaktadır.

Discoid lupus erythematosis, immun sistem hastalığı olan sistemik lupus erythematosus’un hafif formu olarak değerlendirilmektedir.

Genetik faktörler, ilaçlar ve immun sistem bozuklukları hastalığın şekillenmesinde rol alan faktörlerdir.
Hastalığın gelişimi nasıldır?

Burunda dermatitis belirtileri ile başlayan ilk lezyonlar hafif bir eritem tarzındadır. Hastalığın ileri dönemlerinde bu lezyonlar ülserleşebileceği gibi doku kayıplarına da neden olabilir. Bu dönemde güneş ışınlarının yarattığı hasar çok fazladır ve mümkün olduğunca sakınılmalıdır.

Hastalık uygun tedavi yapılmasına karşın inatçı bir seyir izleyebilir ve iyileşme süreci uzun olabilir.
Hastalığın belirtileri nelerdir?

Hastalığın karekteristik belirtileri burun üzeri, burun boşluğunda şekillenen eritem, ülser ve pigment kayıplarıdır. Bölgede başlangıçta pullanma ve kabuklanmalar görülebilir. Hastalığın kronikleşmesi durumunda lezyonlu bölgelerde kıl dökülmesi ve doku kayıplı yaralar oluşabilir. Benzer lezyonlar kulak kepçesi, göz çevresi ve ayaklarda da şekillenebilir.
Sonuç

Genel ve lokal olarak uygulanan medikal tedavilere çoğunlukla olumlu sonuç alınabilir. Ancak hastalığın diğer deri hastalıklarından ayırımının yapılması gerekir. Tam bir teşhis için özel testlerden yararlanılmalı ve güneş ışınlarından korunmaya dikkat edilmelidir.