Tüy ve deri parazitleri: Toplu kafeslerde bulunan kuşlardan birini aldığınızda ya da kuşunuzun yanına sonradan bir eş aldığınızda karşılaşabileceğiniz bitler, gözle görülebilir ve kırmızı renktedirler. Profesyonel spreyler kullanılarak hem kuşun vücuduna hem de yemlikler ve suluk çıkartılarak tüm kafes ve aksesuarlarına hekimin önereceği doz ve zamanlarda uygulama yapılmalıdır.

İshal: Sulu dışkılama, genellikle beyaz renklidir. Halsizlik,sık dışkılama ve hareketsizlik önemli belirtilerindendir. İshalin oluş nedenlerine üşütme, bozuk ve çürümüş yeşillikler, bayat ve açık mamalar, soğuk su ve gıdalar ve fazla yeşillik verilmesi örnek gösterilebilir. Tedavide ilk olarak besleme şekli değiştirilmeli,d iğer kuşların yanından ayrılmalı ve hekim tarafından tavsiye edilen ilaç uygulamasına acilen başlanmalıdır. Göz ardı edilen ishal vakalarında ölümler meydana gelebilir.

Kabızlık: Dışkılamanın azalması, hareketsizlik, az yeme, tüyleri kabartma ve çok katı dışkı önemli belirtilerindendir. Kuşların temel beslenmesindeki hazır ve doğal tahıllardır. Bunların yanında, taneli bitkiler kadar olmasa da, taze meyve ve yeşilliğe de ihtiyaç duyarlar. Bu gereksinimler yeterince karşılanamadığı zaman beslenme ve sindirim dengeleri bozulur. Bu bozukluklardan biri de kabızlıktır. Aşırı durumlarda hekim tarafından lavman yapılır. Bunun dışında yeni başlayan dönemlerde fark edildiğinde suya katılan ilaçlar ile ve uygun oranda yeşillik takviyesi bu sorunu çözecektir.

Sindirim Sistemi: Kuşlarda diş olmadığı için sindirim ağızda başlamaz ve çiğnenmeyen yem ve gıdalar doğrudan mideye ulaşır. Yenilen yemlerin tamamı sindirilemeyeceği için kilo kaybı ve sindirim sistemi rahatsızlıkları oluşur. Kuş kumu kullanımı, midedeki yiyeceklerin kırılarak sindirimini kolaylaştırır.

Yumurtlama zorluğu: Çiftleşmeden 18-21 gün kadar sonra yumurtlaması beklenen kuş, bu zamanı geçirdiğinde yumurtlama zorluğu çektiği anlaşılır. Durgunlaşan kuş, hareketsizleşir ve kafesin bir köşesinde uyuklar halde durarak zaman geçirir. Bu durumun nedenleri; yumurta kanalının dar olması, kuşun genç olması ve yumurtlama dönemindeki mevsimin yeterince sıcak olmaması olarak açıklanabilir. Hekim müdahalesi gerektiren bu durum geç kalındığında ölümle sonuçlanabilir.

Böylece insan eli altında üretilen ilk hamster yavruları elde edilmiş oldu. Dr. Menahem”in sahip olduğu bu hamster ailesi, bu gün tüm dünyadaki evcil hamsterlarin atası olarak kabul edilmektedir. Bu genç yavrular 1931 yılında bilimsel ve tıbbi araştırmalarda kullanılmak üzere Amerika ve İngiltere”ye gönderildi. Orijinal hamster, yani değişik renk ve tüy varyeteleri elde etmek amacıyla üretilmeye başlanmadan önceki hamster, kısa, yumuşak tüylü ve sarımsı kahve rengiydi.

Sırtında ve yanaklarında siyahımsı lekeler vardı ve karın bölgesi gri-beyaz renkteydi. Şu anda pet hayvanı olarak evlerde beslenen, değişik renk ve tüy uzunluğu olan hamsterlar sonradan yapılan selektif üretim çalışmalarıyla elde edilmiştir. Avrupa”da ve Asya”nın batısındaki tarım alanlarında ya da bozkırlarda, toprağın altında kazdıları karmaşık yuvalarda yaşarlar. Yuvada tabanı otlarla kaplı odalar ve kışlık yiyeceklerin saklandığı depolar vardır. Genellikle meyve, sebze ve tahılla beslendikleri için bazen tarım alanlarına zarar verebilirler. Öte yandan baykuş, atmaca, kakım ve gelincik gibi hayvanlara yem oldukları gibi insanlar tarafından da avlanırlar.

Hamsterın derisi vücuduna tam yapışmış değildir, esnek ve gevşek bir yapısı vardır. Adeta derisi vücuduna bol gelen bir elbise gibidir. Gözleri parlak ve tam yuvarlaktır, ayakları tutmaya ve kavramaya uygundur bu yüzden hamsterlar iyi birer tırmanıcıdırlar. Ön ayaklarında 4 arka ayaklarında 5 parmak vardır. Kuyruk 1 cm den kısa ve küttür. Uzun tüylü varyetelerde kuyruk tamamen tüylerin altında gizlenmiştir. Boyları 10 -15 cm ağırlıkları 150 gr civarındadır. Yaklaşık 2 yıl yaşarlar. Renk körü oldukları gibi görme duyuları fazla gelişmemiştir; buna karşılık duyma, koku alma duyuları süperdir. Bu nedenle çok yüksek seslerden hoşlanmazlar. Hamsterlerı diğer kemirgenlerden ayıran el ilginç özellikleri yanaklarındaki keseleridir. Hamsterlar yiyeceklerini bu keselerde toplar ve yuvasına taşıyarak yuvasında depolar.

Bu keseler yanaktan başlar ve omuz üstünde biter. Bir hamster kesesinde kendi vücut hacminin yarısı kadar yiyeceği taşıyabilir. Kimi zaman bu keselerde korumak amacıyla yavrularını bile taşırlar. Hamsterların bir diğer ilgin özelliği de kendi dışkılarını yemeleridir. Bunun nedeni sindirim sistemlerinin ilk seferde yiyecekteki besin maddelerini tam olarak ayrıştırıp onlardan tam yararlanamamasıdır.

Temel besleme ; Hububat lapaları ile birlikte proteinli (et, yumurta, peynir vb.) kırıntılar, artıklar ve yeşil gıdalar verilir. Büyüme çağındaki hamsterlar için, %14-17 ham proteinli yemler yeterlidir.

Ergin hayvanlarda mısır, soya ve kuru yoncadan oluşan, %18 ham protein, %3.7 yağ ve %8 selüloz içeren bir rasyonla iyi bir döl verimi ve yaşama gücü performansı sağlandığı bildirilmektedir.

Hamsterler yüzlerinin her iki yanında, yanaklarının altlarında oluşan ceplerde gıdalar biriktirirler. Bu yüzden avurtlarına zarar vermemek için yulaf vb yiyecekleri bütün olarak vermemelidir. En iyisi ticari pelet yemlerdir. Hamsterleri fazla besleyerek yağlandırmaktan da kaçınılmalıdır.

Kaynak : Laboratuar Hayvanları Yetiştiriciliği – Doç. Dr. Mehmet Emin TEKİN

Aradan günler geçti ve artık ürkekliği sona erdiyse, verdiğiniz, uzattığınız yiyeceklere rahatlıkla yaklaşmaya başladıysa, ikinci kısma geçin.

Nedir ikinci kısım? Onun kafes tellerinin dışında yürümesini sağlamak. Bunu bir yiyecek aracılığıyla yaptırabileceğiniz gibi hamster dışarıyı merak ettiği ya da sıkıldığı için de tellerden dışarı kolaylıkla yönelebilir. Dışarı çıkmakla ilgilenmiyorsa aktif olduğu akşam saatlerinde ve aç olduğu zamanlarda en sevdiği yiyeceklerle denemeye devam edebilirsiniz.

Tellerden veya kapıdan dışarı yürütme yönteminde önemli nokta, yürüme yoluna avucunuzu uzatmaktır. Sakin olun, eliniz titremesin, titrediğini fark eden hamsterda ürkecek ve geri adım atacaktır.Hamsterınız sizi ısırırsa da herhangi bir hastalığa neden olmaz, böyle bir durumda sabunlayıp durulamanız yeterlidir, çok endişe ediyorsanız baticon sürebilirsiniz. Dikkat etmeniz gereken nokta, serinkanlı olmak ve hamsterınız cesaret edip elinize yürüdüğünde yere düşmemesi ve hızlı adımlarla kaçmaması için tedbirli olmaktadır.

Elinize yürütmeyi veya bir şekilde nazikçe kavramayı başardığınızda, birkaç gün yalnızca bu aşamada kalmalısınız. Aceleci olmayın. Hamsterınız meraklı bir keşfedicidir ve oldukça da hızlıdır, o nedenle onu hemen kafes dışında serbest bırakmamalısınız.
Kafes dışında serbest kalması iki şekilde olabilir, biri hamster topu edinmek ve hamsterınızın her gün birkaç dakika da olsa hamster topunda koşmasını sağlamak. Bu hamsterınızın hem beden hem duygusal sağlığı için en doğru serbest bırakma yöntemidir. Elinizde ve sizin etrafınızda ufak geziler yapmasına da izin verebilirsiniz. Fakat sınırları siz belirleyeceksiniz, çünkü o her zaman daha fazlasını isteyecek ve dışarıya alıştığı takdirde kafesini kemirerek çıkmak istediğini belirtecektir. Bir denge bulmalısınız ve onunla her gün aynı saatte vakit geçirmeniz o saate kadar kafesi kemirmeden beklemesini sağlar.

Evin içinde fazla serbest bırakmayın. Çünkü her yere gitmek isteyecektir. Gezineceği yerleri çevreleyin. Bu sevimli dostunuzun hareketleri çok hızlıdır, unutmayın..

Tavşanlarımızın tırnaklarını incelediğimizde gözlenen iki bölüm vardır. Bunlar canlı ve ölü kısımların olduğu bölümlerdir. Tırnak kesimi yapacağımız zaman canlı dokunun 0.5-1 cm önünden makasla kesilmesi uygundur. Burada gabiotan tipte tırnak makasları kesim açısından uygundur.